Memurlara Verilebilecek Disiplin Cezaları Nelerdir

Devlet Memurları Hakkında Verilebilecek Disiplin Cezaları

Devlet memurlarına eylemlerinin ağırlığına göre; uyarma, kınama, aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması ve devlet memurluğundan çıkarma cezaları verilmektedir.

Uyarma Cezası
657 Sayılı Devlet memurları Kanunun 125. Maddesinde uyarma cezasını gerektiren fiiller sayılmıştır.
Devlet memuruna verilebilecek cezalardan en hafifidir.. Memura, görevinde ve davranışlarında daha dikkatli olması gerektiğinin yazı ile bildirilmesi olup en hafif disiplin cezasıdır.

• Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, 
• Görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçlerin korunması, kullanılması ve bakımında kayıtsızlık göstermek veya düzensiz davranmak, 
• Kurumca belirlenen tasarruf tedbirlerine riayet etmemek, usulsüz müracaat veya şikayette bulunmak, 
• Devlet memuru vakarına yakışmayan tutum ve davranışta bulunmak, 
• Görevin işbirliği içinde yapılması ilkesine aykırı davranışlarda bulunmak, 
• Görevde kayıtsızlık göstermek veya düzensiz davranmak, özürsüz/izinsiz olarak göreve geç gelmek, erken ayrılmak, görev mahallini terk etmek, 
• Belirlenen kılık/kıyafet hükümlerine aykırı davranmak

Kınama Cezası
Daha önce uyarma cezası alan memurun, tekerrür süresi içerisinde ikinci kez uyarma cezasını gerektiren bir fiil işlemesi halinde de kınama cezası verilir. Görevle ilgili hususlarda kusurlu davranmak, görev sırasında amire saygısız davranmak, devlete ait resmi araç, gereç ve benzeri eşyayı özel işlerinde kullanmak hallerinde verilebilir. Keza, iş arkadaşlarına, maiyetindeki personele ve iş sahiplerine kötü muamelede bulunmak, borçlarını kasten ödemeyerek hakkında yasal yollara başvurulmasına neden olmak gibi sebepler kınama cezasını gerektirebilir. Kınama cezası verilebilecek diğer bazı haller 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 125. Maddesinde düzenlenmiştir.

Aylıktan Kesme Cezası
Memurun, brüt aylığından 1/30 – 1/8 arasında kesinti yapılmasıdır. Ücret kesintisi oranı fiilin ağırlığına göre değişip, disiplin amirleri tarafından belirlenmektedir. 

• Kasıtlı olarak verilen emir ve görevleri tam ve zamanında yapmamak, 
• Görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasları yerine getirmemek, 
• Görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçleri korumamak, bakımını yapmamak, hor kullanmak, 
• Özürsüz olarak bir veya iki gün göreve gelmemek, 
• Devlete ait resmi belge, araç, gereç ve benzerlerini özel menfaat sağlamak için kullanmak, 
• Görev sırasında amirine sözle saygısızlık etmek, 
• Görev yeri sınırları içerisinde her hangi bir yerin toplantı, tören ve benzeri amaçlarla izinsiz olarak kullanılmasına yardımcı olmak, 
• Hizmet içinde Devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlarda bulunmak, 
• Görevle ilgili konularda yükümlü olduğu kişilere yalan ve yanlış beyanda bulunmak 

Kademe İlerlemesinin Durdurulması Cezası
Fiilin ağırlık derecesine göre memurun bulunduğu kademede ilerlemesinin 1-3 yıl durdurulmasıdır. Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının verilebileceği başkaca haller 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 125. Maddesinde düzenlenmiştir.

• Göreve sarhoş gelmek, görev yerinde alkollü içki içmek, özürsüz/kesintisiz 3-9 gün göreve gelmemek, 
• Göreviyle ilgili her ne şekilde olursa olsun çıkar sağlamak 
• Amirine veya maiyetindekilere karşı küçük düşürücü veya aşağılayıcı fiil ve hareketler yapmak, 
• Gerçeğe aykırı rapor ve belge düzenlemek 
• Ticaret yapmak, devlet memurlarına yasaklanan diğer kazanç getirici faaliyetlerde bulunmak,
• Ayrımcılık yapmak, siyasi parti yararına veya zararına fiilen faaliyette bulunmak 

Devlet Memurluğundan Çıkarma Cezası
En ağır disiplin cezası olup bir daha devlet memurluğuna atanmamak üzere memurluktan çıkarılmaktır. 

• Özürsüz olarak bir yılda toplam 20 gün göreve gelmemek, 
• 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkındaki Kanun’a aykırı fiilleri işlemek
• Terör örgütleriyle eylem birliği içerisinde olmak, örgütlere yardım etmek, kamu imkân ve kaynaklarını örgütleri desteklemeye yönelik kullanmak/kullandırmak, bu örgütlerin propagandasını yapmak da bu cezayı gerektirebilir.

Disiplin Soruşturmasında Zamanaşımı
Disiplin cezasını gerektiren fiilleri işleyenler hakkında, bu fiillerin işlendiğinin öğrenildiği tarihten itibaren; aşağıda belirtilen zaman kısıtlamalarına uygun şekilde süreçler başlatılmalıdır.

Uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması cezalarında bir ay içinde disiplin soruşturmasına,
Memurluktan çıkarma cezasında altı ay içinde disiplin kovuşturmasına,
başlanmalıdır. Aksi takdirde disiplin cezası verme yetkisi zamanaşımına uğrar.
Disiplin cezasını gerektiren fiil ve hallerin işlendiği tarihten itibaren nihayet iki yıl içinde disiplin cezası verilmediği takdirde ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrar.